Geavanceerd zoeken  

Nieuws:

Pagina's: [1]   Omlaag

Auteur Topic: Onbekende sluipwesp  (gelezen 319 keer)

0 leden en 1 gast bekijken dit topic.

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Onbekende sluipwesp
« Gepost op: mei 22, 2020, 22:50:56 pm »

Vond diverse exemplaren van deze middelgrote (helft van een Megarhyssa rixator-wijfje) sluipwesp op stapels gekapt naaldhout (o.a. Douglas) in landgoed Wellenseind (NB). Obsidentify komt met diverse suggesties, o.a. Ephialtes manifestator (is t niet: die mist de witte zijkant bijv), Rhyssa persuasoria (is veel groter en bonter) en Dolichomitus imperator. In de database kom ik echter verwarrende foto's van deze laatste tegen waaronder wel gelijkende beestjes (zwart met witte zijstreep en rode poten) maar 'mijn' beestjes hebben deels zwarte pootjes (dijen) en die zie ik niet terug in de foto's. Dus als iemand een andere, betere suggestie heeft dan heel graag!
« Laatst bewerkt op: mei 23, 2020, 19:22:36 pm door frankneijts »
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

William de Jong

  • Observado Admin
  • *
  • Offline Offline
  • Berichten: 1092
    • http://waarneming.nl/user/view/9817
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #1 Gepost op: mei 23, 2020, 09:49:42 am »

Zou dit Pseudorhyssa nigricornis kunnen zijn...?

zie bv https://waarnemingen.be/observation/191279896/
Gelogd

Groeten, William de Jong

William de Jong

  • Observado Admin
  • *
  • Offline Offline
  • Berichten: 1092
    • http://waarneming.nl/user/view/9817
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #2 Gepost op: mei 23, 2020, 10:18:09 am »

Heb je nog meer foto's Frank?
Gelogd

Groeten, William de Jong

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #3 Gepost op: mei 23, 2020, 18:25:15 pm »

Zou dit Pseudorhyssa nigricornis kunnen zijn...?

zie bv https://waarnemingen.be/observation/191279896/

Begint er op te lijken William! Zou spannend zijn..

Heb je nog meer foto's Frank?

Zal nog wat foto's uploaden ..
« Laatst bewerkt op: mei 23, 2020, 18:35:10 pm door frankneijts »
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #4 Gepost op: mei 23, 2020, 19:11:58 pm »

Zou dit Pseudorhyssa nigricornis kunnen zijn...?

zie bv https://waarnemingen.be/observation/191279896/

Begint er op te lijken William! Zou spannend zijn..

Heb je nog meer foto's Frank?

Zal nog wat foto's uploaden ..

Hier nog wat (4) foto's van tenminste 2 van de bewuste beestjes. De witte zijstreep kan verschillen in omvang lijkt het wel + een plaatje naast een Megarhyssa rixator om de grootte te illustreren. De 1 na laatste foto is 1 van de recente Belgische Pseudorhyssa en de laatste een Dolichomitus imperator uit de database om te kunnen vergelijken.
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

William de Jong

  • Observado Admin
  • *
  • Offline Offline
  • Berichten: 1092
    • http://waarneming.nl/user/view/9817
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #5 Gepost op: mei 23, 2020, 20:09:17 pm »

Disclaimer: Wat betreft sluipwespen ben ik echt maar een beginner. Ik denk dat er twee mogelijke soorten zijn Coleocentrus excitator en de eerdergenoemde soort. Beiden hebben een lang / puntig laatste sterniet en beiden hebben zwarte femora (in tegenstelling tot de andere soorten die jij noemt). Wat mij opvalt is dat C. excitator lichte / gelige tarsi heeft, dat heeft deze duidelijk niet.

Pseudorhyssa nigricornis zou dwarsribbels bovenop het borststuk moeten hebben, dat is hier lastig te beoordelen.

Ik ben benieuwd wat Fons en/of Paul ervan te zeggen hebben.
Gelogd

Groeten, William de Jong

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #6 Gepost op: mei 23, 2020, 20:55:59 pm »

Disclaimer: Wat betreft sluipwespen ben ik echt maar een beginner. Ik denk dat er twee mogelijke soorten zijn Coleocentrus excitator en de eerdergenoemde soort. Beiden hebben een lang / puntig laatste sterniet en beiden hebben zwarte femora (in tegenstelling tot de andere soorten die jij noemt). Wat mij opvalt is dat C. excitator lichte / gelige tarsi heeft, dat heeft deze duidelijk niet.

Pseudorhyssa nigricornis zou dwarsribbels bovenop het borststuk moeten hebben, dat is hier lastig te beoordelen.

Ik ben benieuwd wat Fons en/of Paul ervan te zeggen hebben.

Dank je wel William! Wat betreft Coleocentrus excitator die heb ik onlangs ook gefotografeerd maar die ziet er toch wat anders uit: andere lichte tekening (meer dwarsbandjes) en een veel kortere legbuis:
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #7 Gepost op: mei 23, 2020, 21:17:55 pm »

......

Pseudorhyssa nigricornis zou dwarsribbels bovenop het borststuk moeten hebben, dat is hier lastig te beoordelen.

Ik ben benieuwd wat Fons en/of Paul ervan te zeggen hebben.

Ik heb geprobeerd die eventuele ribbels zichtbaar te maken: ik moet zeggen dat ik dat ook meen te zien maar ik geef toe dat het misschien wel wishfull thinking is ... :angel: Wat me ook opvalt, maar ken de waarde daar niet van, zijn de 2 verticale streepjes op de snuit en een wit vlekje bij de vleugelbasis bij Pseudorhyssa en die zie je bij 'mijn' wespje ook..
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

William de Jong

  • Observado Admin
  • *
  • Offline Offline
  • Berichten: 1092
    • http://waarneming.nl/user/view/9817
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #8 Gepost op: mei 23, 2020, 22:15:59 pm »

Dank je wel William! Wat betreft Coleocentrus excitator die heb ik onlangs ook gefotografeerd maar die ziet er toch wat anders uit: andere lichte tekening (meer dwarsbandjes) en een veel kortere legbuis:

Ja daar was ik me ook van bewust. Maar vanwege de zeldzaamheid van P. nigricornis (vermoedelijk nog niet eerder in NL waargenomen??) ben ik nog een beetje (te) voorzichtig.  ;D
Gelogd

Groeten, William de Jong

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #9 Gepost op: mei 23, 2020, 22:22:10 pm »

Dank je wel William! Wat betreft Coleocentrus excitator die heb ik onlangs ook gefotografeerd maar die ziet er toch wat anders uit: andere lichte tekening (meer dwarsbandjes) en een veel kortere legbuis:

Ja daar was ik me ook van bewust. Maar vanwege de zeldzaamheid van P. nigricornis (vermoedelijk nog niet eerder in NL waargenomen??) ben ik nog een beetje (te) voorzichtig.  ;D

Is prima William: ik weet maar heel weinig van sluipwespen maar vind ze wel fascinerend.. Bovendien heb ik enige ervaring met het vinden van nieuwe https://waarneming.nl/observation/54494614/ ... ;D
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #10 Gepost op: mei 24, 2020, 18:34:33 pm »

Vandaag weer 2 vrouwelijke exx op dezelfde locatie https://waarneming.nl/observation/192290855/ maar door het slechte weer geen echt goede foto's meer kunnen maken. Vergeleken met de plaatjes van gisteren blijkt weer dat de witte streep op de zijkant blijkbaar variabel van vorm is.
« Laatst bewerkt op: mei 24, 2020, 18:42:38 pm door frankneijts »
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

Fonsv

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 716
  • Hymenoptera
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #11 Gepost op: mei 24, 2020, 20:07:55 pm »

Dag Frank, voor Rhyssinae en Pseudorhyssa moeten inderdaad dwarsgroeven te zien zijn op het borststuk, daarnaast is de vorm ook wat anders, minder robuust. Ik zou dit beschouwen als eentje uit het Dolichomitus-complex (zie de sleutel van Kees Zwakhals). Momenteel durf ik niets meer te zeggen, ik zou hem even door de sleutel moeten jagen.
Gelogd
Nieuwsgierig naar wespen in de Benelux? Neem dan zeker een kijkje in deze facebookgroep: https://www.facebook.com/groups/wespen/

Een interessante groep voor sluipwespen en schildwespen in continentaal Europa: https://www.facebook.com/groups/627045798106763/

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #12 Gepost op: mei 24, 2020, 20:27:13 pm »

Dag Frank, voor Rhyssinae en Pseudorhyssa moeten inderdaad dwarsgroeven te zien zijn op het borststuk, daarnaast is de vorm ook wat anders, minder robuust. Ik zou dit beschouwen als eentje uit het Dolichomitus-complex (zie de sleutel van Kees Zwakhals). Momenteel durf ik niets meer te zeggen, ik zou hem even door de sleutel moeten jagen.

Dank vast voor je commentaar Fons. Ik heb het exemplaar van Pseudorhyssa uit Turnhout meteen naast 1 van de beestjes van Wellenseind naast elkaar gezet. Ik zie dat verschil in robuustheid niet meteen en ook andere verschillen zijn m.i. lastig aan te wijzen. Maar ga morgen in elk geval proberen nu toch s een scherpe opname van het borststuk te maken ..
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

Fonsv

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 716
  • Hymenoptera
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #13 Gepost op: mei 24, 2020, 21:38:18 pm »

Ik had daarnet enkel de eerste foto bekeken. Dit ziet er wel beter uit! Belangrijkste om echt zeker te zijn is een foto van het aangezicht (clypeus) en de bovenzijde van het borststuk (voor die groeven). Mocht het daadwerkelijk deze soort zijn dan neem ik hem graag op een in publicatie waar ik binnenkort aan begin te schrijven (samen met Paul o.a.) waar we een 60-tal nieuwe soorten voor BE en NL rapporteren.

Mocht het niet lukken om meer foto's te nemen kan ik deze wel al doorsturen naar een expert voor zekerheid.

Hoe dan ook veel succes! :)
« Laatst bewerkt op: mei 24, 2020, 21:42:48 pm door Fonsv »
Gelogd
Nieuwsgierig naar wespen in de Benelux? Neem dan zeker een kijkje in deze facebookgroep: https://www.facebook.com/groups/wespen/

Een interessante groep voor sluipwespen en schildwespen in continentaal Europa: https://www.facebook.com/groups/627045798106763/

Fonsv

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 716
  • Hymenoptera
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #14 Gepost op: mei 24, 2020, 21:44:15 pm »

......

Pseudorhyssa nigricornis zou dwarsribbels bovenop het borststuk moeten hebben, dat is hier lastig te beoordelen.

Ik ben benieuwd wat Fons en/of Paul ervan te zeggen hebben.

Ik heb geprobeerd die eventuele ribbels zichtbaar te maken: ik moet zeggen dat ik dat ook meen te zien maar ik geef toe dat het misschien wel wishfull thinking is ... :angel: Wat me ook opvalt, maar ken de waarde daar niet van, zijn de 2 verticale streepjes op de snuit en een wit vlekje bij de vleugelbasis bij Pseudorhyssa en die zie je bij 'mijn' wespje ook..

Clypeus ziet er uitstekend uit, vrij zeker dat je goed zit nu.
Gelogd
Nieuwsgierig naar wespen in de Benelux? Neem dan zeker een kijkje in deze facebookgroep: https://www.facebook.com/groups/wespen/

Een interessante groep voor sluipwespen en schildwespen in continentaal Europa: https://www.facebook.com/groups/627045798106763/

paulhoekstra

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 3504
  • Admingroep: * Dagvlinders & Planten Centraal Amerika
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #15 Gepost op: mei 24, 2020, 22:06:34 pm »

Ziet er volgens mij wel goed uit, alhoewel ik graag de dwarsribbeltjes op het borststuk duidelijk had willen zien. Misschien is het handig om voor de zekerheid nog een mailtje naar Oleksandr Varga te sturen voor zijn mening?

Zou het mogelijk zijn om een volgende keer toch 1 exemplaar te verzamelen? Dat is voor nieuwe soorten voor NL wel handig, zeker bij taxonomisch minder uitgekristalliseerde groepen als Ichneumonidae, er worden nog steeds elk jaar Europese soorten opgesplitst in meerdere soorten.
Gelogd
groeten,
Paul

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #16 Gepost op: mei 24, 2020, 22:13:07 pm »

Fons, Paul: zeer bedankt voor jullie commentaren en goede raad! Ga morgen proberen n exemplaar te vangen, vooral om die vermaledijde ribbeltjes op het borststuk (mits anwezig natuurlijk .. B)) nu eindelijk eens goed te kunnen vastleggen. Mocht dat allemaal goed uitpakken zal ik ook een exemplaar bewaren. Ben ook benieuwd hoe de mannetjes van P. nigricornis er uit zouden moeten zien?
P.S. Kun je me het e-mail adres van Oleksandr Varga sturen?
« Laatst bewerkt op: mei 24, 2020, 22:19:12 pm door frankneijts »
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

paulhoekstra

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 3504
  • Admingroep: * Dagvlinders & Planten Centraal Amerika
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #17 Gepost op: mei 24, 2020, 22:19:58 pm »

net per pm het mailadres gestuurd
Gelogd
groeten,
Paul

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #18 Gepost op: mei 24, 2020, 22:24:01 pm »

net per pm het mailadres gestuurd

Geweldig, dank!
(Heb n mailtje gestuurd, ben benieuwd..)
« Laatst bewerkt op: mei 24, 2020, 22:56:33 pm door frankneijts »
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

Fonsv

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 716
  • Hymenoptera
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #19 Gepost op: mei 25, 2020, 08:25:02 am »

Vrij spectaculair toch hoe die houtgebonden soorten duidelijk aan het toenemen zijn de laatste vijf jaar (natuurlijk gekoppeld aan meer waarnemers en meer onderzoeksmogelijkheden), en dan gaat het echt niet enkel over Megarhyssa dus. Ook al vrij veel nieuwe Xorides-soorten, Neoxorides, Podoschistus, Echthrus reluctator, nu Pseudorhyssa.. Mooi!
Gelogd
Nieuwsgierig naar wespen in de Benelux? Neem dan zeker een kijkje in deze facebookgroep: https://www.facebook.com/groups/wespen/

Een interessante groep voor sluipwespen en schildwespen in continentaal Europa: https://www.facebook.com/groups/627045798106763/

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #20 Gepost op: mei 25, 2020, 13:32:02 pm »

Inmiddels n reactie van Varda die bevestigt dat het Pseudorhyssa nigricornis betreft! Kwam ongeveer tegelijkertijd met de fotografische bevestiging van de ribbels op het borststuk! Inmiddels heeft Lex Peeters me op Wellenseind nog n andere houtstapel laten zien waar ook Pseudorhyssa rond blijkt te vliegen. Van Varda begreep ik dat P. nigricornis een kleptoparasiet is op oa Megarhyssa rixator en die zit inderdaad op dezelfde houtstapels!
Wordt vervolgd..😀
EDIT: Bijgevoegd een paar plaatjes van het borststuk waarop de fijne horizontale ribbeltje te zien zijn..
« Laatst bewerkt op: mei 25, 2020, 20:12:46 pm door frankneijts »
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

William de Jong

  • Observado Admin
  • *
  • Offline Offline
  • Berichten: 1092
    • http://waarneming.nl/user/view/9817
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #21 Gepost op: mei 25, 2020, 14:22:01 pm »

Leuk, Frank! Proficiat!!
Gelogd

Groeten, William de Jong

William de Jong

  • Observado Admin
  • *
  • Offline Offline
  • Berichten: 1092
    • http://waarneming.nl/user/view/9817
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #22 Gepost op: mei 25, 2020, 15:21:06 pm »

Trouwens, Megarhyssa rixator parasiteert weer op de Reuzenhoutwesp, https://waarneming.nl/species/1952/, dus misschien vind je die ook nog wel.   B)
Gelogd

Groeten, William de Jong

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #23 Gepost op: mei 25, 2020, 20:03:03 pm »

Leuk, Frank! Proficiat!!

Bedankt William, vooral ook omdat je me op het goede spoor hebt gezet!
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #24 Gepost op: mei 25, 2020, 20:08:32 pm »

Trouwens, Megarhyssa rixator parasiteert weer op de Reuzenhoutwesp, https://waarneming.nl/species/1952/, dus misschien vind je die ook nog wel.   B)

Die Urocerus (nog) niet maar ik vond op Wellenseind (op een nieuwe plek voor Pseudorhyssa maar waar ook Rhyssa en Megarhyssa rixator vlogen) wel deze rare grote 'houtwesp'(?): iemand die daar een naam op kan plakken? Op de foto een wijfje maar ik zag ook minstens 4 mannetje waarvan 1 paarde met dit vrouwtje..
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #25 Gepost op: mei 25, 2020, 21:25:35 pm »

Trouwens, Megarhyssa rixator parasiteert weer op de Reuzenhoutwesp, https://waarneming.nl/species/1952/, dus misschien vind je die ook nog wel.   B)

Die Urocerus (nog) niet maar ik vond op Wellenseind (op een nieuwe plek voor Pseudorhyssa maar waar ook Rhyssa en Megarhyssa rixator vlogen) wel deze rare grote 'houtwesp'(?): iemand die daar een naam op kan plakken? Op de foto een wijfje maar ik zag ook minstens 4 mannetje waarvan 1 paarde met dit vrouwtje..

Inmiddels zelf nog wat gezocht en ik denk dat dit de Zwarte dennehoutwesp Xeris spectrum is ..
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'

Fonsv

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 716
  • Hymenoptera
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #26 Gepost op: mei 26, 2020, 08:21:35 am »

Klopt! Ook een heel mooie vondst. :)

Over die Urocerussen is ook wat te zeggen, die hebben dringend een review nodig want de laatste twee jaar zijn er enkele nieuwe soorten verschenen, dus mogelijk ook op deze nog zeldzamere soorten parasieten. Moet ik zeker nog eens met Ad en Jorgen bekijken.
Gelogd
Nieuwsgierig naar wespen in de Benelux? Neem dan zeker een kijkje in deze facebookgroep: https://www.facebook.com/groups/wespen/

Een interessante groep voor sluipwespen en schildwespen in continentaal Europa: https://www.facebook.com/groups/627045798106763/

William de Jong

  • Observado Admin
  • *
  • Offline Offline
  • Berichten: 1092
    • http://waarneming.nl/user/view/9817
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #27 Gepost op: mei 26, 2020, 17:18:06 pm »

Leuk, Frank! Proficiat!!

Bedankt William, vooral ook omdat je me op het goede spoor hebt gezet!

Graag gedaan. Leuk om er zo samen uit te komen.
Gelogd

Groeten, William de Jong

frankneijts

  • Admins
  • Offline Offline
  • Berichten: 20979
Re: Onbekende sluipwesp
« Reactie #28 Gepost op: mei 31, 2020, 21:44:09 pm »

Inmiddels 3 locaties, onderling niet ver van elkaar, waar deze nieuwe soort voor Nederland is aangetroffen: https://waarneming.nl/observation/192910651/, https://waarneming.nl/observation/192750322/ en de oorspronkelijke vindplaats: https://waarneming.nl/observation/191995020/. Ongetwijfeld komt de soort op nog meer plekken voor, bijv. mogelijk waar in Zuid-Brabant ook Megarhyssa rixator voorkomt waarvan Pseudorhyssa nigricornis een kleptoparasiet is..
« Laatst bewerkt op: mei 31, 2020, 21:55:30 pm door frankneijts »
Gelogd
Groeten,

Frank

"When logic and proportion have fallen sloppy dead...
Remember what the dormouse said: feed your head!"
Grace Slick in 'White Rabbit'
Pagina's: [1]   Omhoog
 

Pagina opgebouwd in 0.06 seconden met 21 queries.