Observation international

Soortgroepen => Bijen wespen en mieren => Bladwespen => Topic gestart door: Rayan Majoor op mei 19, 2019, 18:49:27 pm

Titel: Pamphilius-larve op eik...? => Pamphilius sylvarum(?)
Bericht door: Rayan Majoor op mei 19, 2019, 18:49:27 pm
Hallo allemaal,

vandaag in Deventer op een zomer-/wintereik in een spinsel in een half omgerolde bladrand een Pamphilius-larve (tenzij er nog andere bladwesplarven met een dergelijk uiterlijk zijn) gevonden. Ik kon maar n soort van eik vinden (P. sylvarum) maar daar kan ik zo goed als geen foto's van de larven vinden. Ik heb de larve meegenomen, foto's komen ook nog, maar iemand zo een idee wat het zou kunnen zijn?
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...?
Bericht door: John Bouwmans op mei 19, 2019, 19:44:35 pm
Als het 2 larven bij elkaar in een omgerold eikenblad is dan kan het zijn dat het Neurotoma mandibularis is. Site ligt er even uit, dus kan geen plaatjes zoeken. Ben ook al naar die larven op zoek op de plek waar ik de imago's zag.

Had een paar imago's en dit was commentaar van Ad Mol: "vrouwtje van Neurotoma mandibularis. De voorkeur voor eik is heel eenvoudig te verklaren, want de larven leven op eik, keurig met z'n tween bij elkaar in een dicht gesponnen eikenblad. De vrouwtjes lopen vaak over de takken van eiken, de mannetjes zwermen rond de toppen van eiken en zijn lastig te vinden. Ik heb deze soort een aantal jaren geleden voor het eerst in ons land gevonden (zie bijgevoegde pdf). De soort staat in heel Europa bekend als erg zeldzaam, maar is het m.i. niet. "
Kan me herinneren dat er een fotoreeks van de larven van Harm Alberts op de site staat. Kijken als hij weer online is.

Is weer online: Deze larven?  https://waarneming.nl/waarneming/view/118969056?

(https://waarneming.nl/fotonew/0/10861860.jpg)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...?
Bericht door: Rayan Majoor op mei 19, 2019, 20:03:58 pm
Misschien in een ander stadium... die van mij is iets lichter met een duidelijke donkere rugstreep en een lichtbruine kop. Heeft bovendien geen anders gekleurd nekschild, maar wel (hoewel iets korter) de zwarte strepen aan de onderkant net achter de kop. Zat ook in z'n eentje dus alles bij elkaar redelijk wat afwijkende punten maar het komt al flink in de buurt. Hopelijk heb ik morgen tijd om de foto's over te zetten.
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...?
Bericht door: John Bouwmans op mei 19, 2019, 20:09:54 pm
Zien we het morgen of overmorgen. Spannend  B)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...?
Bericht door: Rayan Majoor op mei 20, 2019, 13:24:46 pm
https://waarneming.nl/observation/172711566/ (https://waarneming.nl/observation/172711566/).
1 Neurotoma mandibularis larve/nimf, uitgekweekt en in collectie
datum: 2019-05-19
locatie: Deventer - De Worp (OV)

foto's:
(https://waarneming.nl/media/photo/020/827/20827579.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/827/20827580.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/827/20827581.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/827/20827582.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/827/20827583.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/827/20827599.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/827/20827600.jpg)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...?
Bericht door: John Bouwmans op mei 20, 2019, 13:42:05 pm
Mooi zeg. Zal toch de spinsels die ik tegenkom eens vaker wat losmaken voor een inkijkje. Denk altijd dat er wel een rups in zit, maar wie weet hoe vaak ik op deze manier al een bladwesplarve voorbij ben gelopen. Zaten er 2 larven bij elkaar of slechts 1 in het spinsel? Zie er maar 1 op de foto in elk geval.
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...?
Bericht door: Rayan Majoor op mei 20, 2019, 22:22:10 pm
Hij zat in z'n eentje. Toevallig zag ik hem eten waardoor ie opviel, anders was ik er waarschijnlijk ook voorbij gelopen. Heb vandaag ook nog wat foto's gemaakt van de larve die ik uit z'n spinseltje heb geduwd. Wel heel beweeglijk, pas na een paar minuten ging ie stil liggen en begin ie draadjes over zichzelf heen te spannen om een nieuw huisje te maken, maar heb hem maar weer terug in z'n oude huisje gezet (waarbij ie me de hele tijd probeerde te bijten of onder te spugen oid)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...?
Bericht door: Fonsv op mei 20, 2019, 23:59:20 pm
Lijkt me duidelijk N. mandibularis, inderdaad wellicht nog in een ander stadium.  :blink:
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...?
Bericht door: Rayan Majoor op mei 21, 2019, 10:45:53 am
Bedankt voor het meekijken! We zullen zien of het imago het gaat kunnen bevestigen.
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: John Bouwmans op mei 21, 2019, 11:44:05 am
Ik ga in elk geval de komende tijd op de Eiken gericht zoeken. En kijk niet alleen naar dichtgeklapte bladeren met 2 larven, maar naar al dit soort spinsels.
Heb trouwens vaker gehoord dat Pamphilidae-larven soort van spugen en zich verweren. Heb daar zelf nog niks van gemerkt. Apart!
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: John Bouwmans op mei 22, 2019, 19:45:24 pm
Vandaag al meteen succes op de eerste eik waarop ik imago Neurotoma zag. Hier wel 2 larven bij elkaar en het spinsel is een stuk rommeliger dan dat van jouw larve. Larve lijkt ook wat anders met zwarte kop, dus misschien toch verschillende soorten?
Helaas liet bij het fotograferen van de larven in het veld eentje zich op de grond vallen. Die heb ik niet meer terug gevonden. Maar wel 1 verzameld om te volgen en uit te kweken.

Het gaat om deze waarneming: https://waarneming.nl/observation/172867625/ (https://waarneming.nl/observation/172867625/).
2 Neurotoma mandibularis larve/nimf, uitgekweekt en in collectie
datum: 2019-05-22 locatie: Amerongen - Amerongse Berg (UT)

(https://waarneming.nl/media/photo/020/868/20868450.jpg)

(https://waarneming.nl/media/photo/020/868/20868451.jpg)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: Rayan Majoor op mei 22, 2019, 20:16:45 pm
Leuk! Inderdaad wanneer ze zich laten vallen vind je zelden nog iets terug bij microvlinders en dit soort beweeglijke bladwesplarven. Maar altijd handig als ze in tweetallen voorkomen ;)
Mijn larve eet langzaam maar zeker het blad continu verder op, z'n spinsel blijft netjes en wordt naar achter verder gemaakt (ondertussen al deels op een volgend blad). Wat me wel erg opvalt is dat de bladrand waar deze door de bladwesplarve opgegeten is zwart is (is op mijn foto's goed te zien, maar zie ik ook bij die van jou). Dit ken ik niet van rupsen of andere bladwesplarven (daar worden ze uiteindelijk wel donker en stug, maar dat duurt een tijdje en zo'n duidelijke, donkere rand wordt het over het algemeen ook niet).
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: John Bouwmans op mei 23, 2019, 09:52:59 am
Rayan, ik denk dat jouw larve toch een andere Pamphiliidae-soort is. Kleuren zijn toch heel anders, met name de kop. Die van mij was gisteravond al uit het spinsel en was vanmorgen nog aan het dolen. Naar wat foto's in bakje met grond gedaan en larve was meteen verdwenen. Misschien op zoek naar zijn maatje die in  het veld was achtergebleven. De volgroeide larve was 14-15 mm.

(https://waarneming.nl/media/photo/020/879/20879914.jpg)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: Rayan Majoor op mei 23, 2019, 11:34:15 am
Zal inderdaad wel echt een andere soort zijn, ben benieuwd wat eruit komt. Ik zal de mijne sowieso vanmiddag wel even meten
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: Fonsv op mei 23, 2019, 17:59:55 pm
Nog een mogelijkheid misschien is een larve van Pamphilius sylvarum.
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: Rayan Majoor op mei 23, 2019, 18:15:34 pm
Dat was inderdaad mijn eerste vermoeden, ook al kon ik daar zo goed als geen beeldmateriaal van vinden.
Mijn larve is overigens 1-1,5 cm (ligt aan z'n houding). Ik heb hem trouwens nog nooit op z'n buik zien liggen, als ie al niet kronkelt ligt ie op z'n rug draden te spinnen en lopen doet ie alleen over spinsel (met z'n rug naar beneden)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: John Bouwmans op mei 23, 2019, 19:22:02 pm
Staan larve-foto's op NL- soorten register. https://www.nederlandsesoorten.nl/linnaeus_ng/app/views/species/nsr_taxon.php?id=164987&cat=CTAB_MEDIA
Zijn/lijken wat groener dan die van jou, maar koptekening komt goed overeen.

(https://images.naturalis.nl/original/242932.jpg)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: Rayan Majoor op mei 23, 2019, 20:18:40 pm
Die lijkt er inderdaad erg op. Prachtig beestje ook, zowel larve als volwassen wesp. Zou leuk zijn als die het bleek te zijn ;D
Zijn trouwens wel erg weinig waarnemingen van voor een vrij algemene soort...
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: Rayan Majoor op juni 01, 2019, 20:24:09 pm
Ondertussen ligt de larve al onder de grond (loop een beetje achter met m'n waarnemingen), maar hierbij nog even een aantal fotootjes:

(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951368.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951378.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951369.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951379.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951370.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951380.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951371.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951381.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951372.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/020/951/20951382.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/021/095/21095246.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/021/095/21095247.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/021/095/21095248.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/021/095/21095249.jpg)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Neurotoma mandibularis(?)
Bericht door: John Bouwmans op juni 04, 2019, 16:44:47 pm
Je mag in de titel gerust Pamphilius sylvarum opnemen. Neurotoma mandibularis is het zeker niet.
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Pamphilius sylvarum(?)
Bericht door: Rayan Majoor op juni 07, 2019, 18:15:34 pm
Opgegraven (en daarna weer begraven) larve:
(https://waarneming.nl/media/photo/021/226/21226544.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/021/226/21226545.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/021/226/21226546.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/021/226/21226547.jpg)
(https://waarneming.nl/media/photo/021/226/21226548.jpg)
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Pamphilius sylvarum(?)
Bericht door: John Bouwmans op juni 07, 2019, 18:20:39 pm
Mooie fotos!  Had deze larve een met spinsel bekleedde holte in de grond of was hij gewoon vrij liggend? Ik heb mijn Pamphilidae-larven na ondergronds gaan niet meer bekeken omdat ik bang was de boel te verstoren.
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Pamphilius sylvarum(?)
Bericht door: Rayan Majoor op juni 07, 2019, 19:00:55 pm
Ik had deze larve samen met de larven van sleedoorn in een bak zitten en allemaal waren ze verdwenen dus begon laagje voor laagje de aarde weg te vegen met m'n vingers. Zo gauw niks van de sleedoorn-larven teruggevonden (maar wilde de boel ook niet teveel verstoren dus na een zoektocht maar met rust gelaten). Deze larve kwam ik gewoon zo tegen, dus ofwel het moet heel zwak dun spinsel geweest zijn, of (waarschijnlijk) lag ie gewoon los in het zand.
Titel: Re: Pamphilius-larve op eik...? => Pamphilius sylvarum(?)
Bericht door: John Bouwmans op juni 08, 2019, 15:56:28 pm
Heb mijn larve ook even gecheckt. Ook vrijliggend in de grond en geen met spinsel bekleedde ruimte. Dit wordt wel vaak voor Pamphiliidae genoemd.

status 8/6: prepop vrijliggend in grond
(https://waarneming.nl/media/photo/021/242/21242939.jpg)